RIVOYATLARNING ASAR SYUJETIDAGI BADIIY FUNKSIYASI

Abstract

Maqolada badiiy asar syujeti, uning kompozitsion yaxlitligini taʼminlashdagi oʻziga xos tamoyillar hamda rivoyatlarning badiiy funksiyalari haqidagi ilmiy qarashlar tahlil qilinadi. Syujet va fabula, qistirma rivoyat, ramkali kompozitsiya, «matn ichidagi matn» tushunchalari V.B. Shklovskiy, B.V. Tomashevskiy, Yu.M. Lotman, J. Jenett, D. Quronov qarashlari asosida yoritiladi. Alisher Navoiyning «Hayrat ul-abror», «Lison ut-tayr» dostonlari, Chingiz Aytmatovning «Oq kema», «Asrga tatigulik kun» romanlari va Isajon Sultonning «Boqiy darbadar» romani misolida rivoyatlarning syujet hosil qiluvchi, kompozitsion, xarakterologik, qiyoslash, ramziy-falsafiy va konseptual funksiyalari ochib beriladi. Rivoyat ijodkor konsepsiyasini yuzaga chiqarishda asosiy badiiy vosita boʻlib xizmat qilishi asoslanadi.