UGLERODLI NANOSTRUKTURALARNING TABIIY (NORMAL) VA SARATON (OKSIDLANGAN) HUJAYRA MEMBRANALARI MODELLARI BILAN O‘ZARO TA’SIR MEXANIZMLARINI TADQIQ QILISH
Ключевые слова:
uglerod nanostrukturalari, uglerod nanonaychasi, fulleren, uglerod pipodi, tabiiy va saraton hujayra fosfolipid qo‘shqavatlari, molekulyar dinamika, oʻzaro ta’sir energiyasiАннотация
Uglerodli nanostrukturalar (UNS-lar) biotibbiyotda, xususan, diagnostika, dori yetkazib
berish va terapiyada istiqbolli materiallar hisoblanadi. Ammo ularning hujayra membranalari bilan atomar
darajadagi o‘zaro ta’sir mexanizmlari to‘liq oʻrganilmagan. Ushbu tadqiqotda molekular dinamika (MD)
usuli yordamida (5,5) xirallikli uglerod nanonaychasi (UNN), C60 fullereni va C60@UNN(10,10) pipodining
suv qatlamidan membrana lipid qatlamiga kirib borishi, joylashuvi, barqarorlashuvi hamda ularning tabiiy
(normal) va saraton (oksidlangan) fosfolipid qo‘shqavatlari bilan o‘zaro ta’siri oʻrganildi. Natijalar ushbu
UNS-larning har ikkala lipid tizimda gidrofob qoʻshqatlamda barqaror holatda turishini ko‘rsatdi. Bundan
tashqari, o‘rtacha o‘zaro ta’sir energiyasi normal membrana holatida oksidlangan membranaga qaraganda
C60 va pipod holatlarida kuchliroq, UNN holatida esa deyarli o‘zgarmasligi aniqlandi.
